fbpx Portakal Yağı | Mamak Havadis

Portakal Yağı

Bu makalenin amacı birçok insanın hakkında fazla bilgi sahibi olmadığı c çekirdeği yağının sağlık açısından faydalarını özetlemektir. Portakal yağı, insan tüketimi için ve gıda için uygun özellikleri nedeniyle yemeklik yağ kaynağı olarak kullanılabilir. 2012 yılında yapılan bir çalışmada, portakal yağının sığır etinden elde edilen E. coli izolatları üzerindeki etkisi incelenmiştir. Bu izolatlar potansiyel olarak gıda zehirlenmesine neden olabilir. Sonuçlar, 24 saat sonra portakal yağının yüzde 1 veya daha düşük bir konsantrasyonunun bakterileri artı 4 santigrat derecede inhibe ettiğini göstermiştir. Bir başka çalışmada portakal yağının antibiyotiklere dirençli Staphylococcus aureus (staph bakteri) suşları üzerindeki etkisi incelenmiştir. Kültürde enfekte olmuş insan hücrelerine eklendiğinde, düşük portakal yağı konsantrasyonlarının kültürlenmiş hücrelere zarar vermeden bakterileri öldürdüğü gözlenmiştir. Portakal yağı, yiyeceklerin bozulmasına neden olabilecek mantarların büyümesini de önleyebilir. Bir çalışma, portakal yağının dört mantar türüne karşı bir miktar koruma sağladığını bulmuştur. Portakal yağı ile aromaterapi, anksiyete ve depresyon belirtilerini azaltabilir. 2013 yılında yapılan bir çalışmada, portakal yağı ile aromaterapinin, herhangi bir diş ameliyatı geçiren çocuklarda nabız oranını ve stres hormonu düzeylerini düşürdüğü bulunmuştur. Ek olarak, 2015 yılında yapılan bir çalışmada, doğum yapan kadınlar, portakal yağını soluduktan sonra kontrol grubundaki damıtılmış suyu soluyan kadınlardan daha az endişe duyduklarını bildirmişlerdir. Fareler üzerinde yapılan bir 2019 yılına ait araştırmada, portakal yağının solunması ve depresyon üzerindeki potansiyel etkisi araştırılmıştır. Araştırmacılar, portakal yağını teneffüs eden farelerin daha az depresyon benzeri davranışlar sergilediğini bulmuşlardır. Kemik kırığı olan insanları kapsayan bir 2017 yılına ait araştırmada, portakal yağının solunmasının ağrıya yardımcı olup olamayacağı incelenmiştir. Bir kontrol grubuna kıyasla, portakal yağı teneffüs eden insanlar daha az ağrı bildirmiştir. 2008 yılında araştırmacılar, zencefil ve portakal yağ karışımının cilde uygulandığında diz ağrısına yardımcı olup olamayacağını değerlendirmişlerdir. Bir kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, esansiyel yağ harmanını kullanan kişiler daha kısa süreli ağrı rahatlaması rapor ettiler, ancak yağ uzun süreli ağrıya yardımcı olmamıştır. Portakal bir bileşeni olan limonen, potansiyel bir kanser tedavisi olarak araştırılmıştır. 2012 yılında yapılan bir araştırmada, limonen açısından zengin portakal yağının hem büyümeyi inhibe ettiğini hem de kültürdeki kolon kanseri hücrelerinin ölümünü teşvik ettiği bulunmuştur. 2017'de yapılan bir araştırmada, portakal yağının kültürdeki akciğer ve prostat kanseri hücre hatlarının büyümesini inhibe ettiğini bulunmuştur. Ek olarak, akciğer kanseri hücre hattında artmış hücre ölümü görülmüştür. Portakal yağının da antioksidan aktiviteye sahip olduğu gözlenmiştir. Sıçanlar üzerinde 2019 yılında yapılan bir çalışmada, portakal yağının kilo kaybını teşvik edip edemeyeceğini değerlendirilmiştir. Portakal yağı kapsülleri ile beslenen obez sıçanların, kilo alımında bir azalmanın yanı sıra kan kolesterolünün de düştüğü tespit edilmiştir. Portakal yağının insanlar üzerinde aynı etkiye sahip olup olmadığını belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.

Son yıllarda faydası sıkça araştırılmaya başlanan portakal yağının faydaları;

-Kansızlık, karaciğer rahatsızlıkları, damar sertliği ve felç için yararlıdır.

-Akne (sivilce), sellülit gibi cilt rahatsızlıkları için yararlıdır. Cilt güzelliğine katkı sağlar. 

-Ruh halinize faydalıdır ve stresi azaltır: Portakal yağının stres ve kaygı düzeylerini azaltmada etkili olduğu görülmektedir. Daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulmasına rağmen, depresyon için de yararlı olabilir.

-Ağrı ve inflamasyonu (iltihap) azaltır: Bazı küçük çalışmalar, portakal yağının topikal (bölgesel) olarak veya aromaterapi için kullanılmasının kısa süreli ağrıya yardımcı olabileceğini göstermiştir.

- Portakal yağında bulunan antioksidan maddeler birçok kanser türüne karşı da koruma sağlar.

-Mide rahatsızlıklarının hafiflemesine yardımcı olur.

-Doğal bir ev temizleyici olarak kullanılabilir: 2012 yılında yapılan bir çalışmada portakal yağının karasinek larvaları ve pupaları üzerindeki etkisi incelenmiştir. Hem temas hem de fümigasyon ile böcek öldürücü özelliklere sahip olduğu bulunmuştur.

-Bir odaya veya parfüm ve temizleyici gibi ürünlere hoş bir koku katar.

-Çeşitli yiyecek ve içeceklere lezzet katar.

-Mikrop öldürücü aktivite gösterir: Portakal yağı, bazı bakteri ve mantar türlerinin büyümesini durdurmada etkili olabilir.

-Kilo kontrolüne destek olabilir.

Portakal yağı alırken mutlaka dikkat etmeniz gereken cam şişede satılanı almalı ve kullanmalısınız.

Yağ nasıl kullanılır?

-Bir difüzör kullanarak ortama yayılmasını sağlama: Bir difüzör, tipik olarak ısı kullanarak uçucu bir yağın buharlaşmasına izin verir. Buharlaşma meydana geldikçe, uçucu yağın kokusu odaya yayılır. Hem odaya portakalın canlandırıcı kokusunu eklemiş olursunuz hem de odadakilerin ruh halini olumlu yönde biraz etkilemiş olursunuz.

-Sprey: Bir alana temizleyici veya masaj yağı olarak kullanabilirsiniz.

Güvenlik ve yan etkiler

Herhangi bir uçucu yağ, topikal (bölgesel) olarak uygulandığında cilt reaksiyonuna neden olma potansiyeline sahiptir. Olası bir reaksiyon hakkında endişeleriniz varsa, daha büyük alanlarda kullanmadan önce dirseğinizin iç kısmında biraz seyreltilmiş portakal yağını test edin. Dermal duyarlılaşmaya neden olabilecek eski veya oksitlenmiş portakal yağı kullanmaktan kaçının. Bu, bir kullanımdan sonra fark edilmeyebilecek bir alerjik reaksiyon türüdür, ancak birkaç kez kullandıktan sonra ciddi reaksiyonlara neden olabilir. Bazı turunçgil esansiyel yağları fototoksiktir (ışık ile olumsuz etkileşme). Bu, portakal yağını cildinizde kullanır ve sonra güneşte dışarı çıkarsanız ağrılı bir cilt reaksiyonuna neden olabileceği anlamına gelir. Portakal yağının fototoksisite riski düşüktür. Ancak cildinizde kullandıktan sonra dışarı çıkmayı planlıyorsanız yine de dikkatli olmalısınız.

Diğer uçucu yağlarda olduğu gibi, portakal yağını kullanırken bu güvenlik önlemlerini izleyin:

-Cildinize seyreltilmemiş uçucu yağ uygulamayın.

-Yağı gözlerinizden uzak tutun.

-Yağı çocukların ve evcil hayvanların erişemeyeceği yerlerde saklayın.

-Yağı aromaterapi için kullanırsanız, bulunduğunuz alanın iyi havalandırıldığından emin olun.

-Hamileyseniz, emziriyorsanız veya reçeteli ilaçlar alıyorsanız, portakal yağını kullanmadan önce hekiminizle konuşun.

-Küçük çocuklarda kullanmak isterseniz, öncelikle hekiminize danışıp onay almalısınız.

KAYNAKLAR

Sean J Pendleton, Philip G Crandall, Steven C Ricke, Lawrence Goodridge, Corliss A O'Bryan. Inhibition of Beef Isolates of E. Coli O157:H7 by Orange Oil at Various Temperatures. J Food Sci. 2012 Jun;77(6):M308-11.

Pittman CI, Pendleton S, Bisha B, O'Bryan CA, Belk KE, Goodridge L, Crandall PG, Ricke SC. Activity of Citrus Essential Oils Against Escherichia Coli O157:H7 and Salmonella Spp. And Effects on Beef Subprimal Cuts Under Refrigeration. J Food Sci. 2011 Aug;76(6):M433-8. 

Arunachalam Muthaiyan, Debabrata Biswas, Philip G Crandall, Brian J Wilkinson, Steven C Ricke. Application of orange essential oil as an antistaphylococcal agent in a dressing model. BMC Complement Altern Med. 2012; 12: 125.

A Muthaiyan, E M Martin, S Natesan, P G Crandall, B J Wilkinson, S C Ricke. Antimicrobial Effect and Mode of Action of Terpeneless Cold-Pressed Valencia Orange Essential Oil on Methicillin-Resistant Staphylococcus Aureus. J Appl Microbiol. 2012 May;112(5):1020-33.

Yongqing Shi, S A Huang, Yiyan He, Jinjing Wu, Yupei Yang. Navel Orange Peel Essential Oil To Control Food Spoilage Molds in Potato Slices. J Food Prot. 2018 Sep;81(9):1496-1502.

F Diánez, M Santos, C Parra, M J Navarro, R Blanco, F J Gea. Screening of Antifungal Activity of 12 Essential Oils Against Eight Pathogenic Fungi of Vegetables and Mushroom. Lett Appl Microbiol. 2018 Oct;67(4):400-410.

Mehdi Jafarzadeh, Soroor Arman, Fatemeh Farahbakhsh Pour. Effect of aromatherapy with orange essential oil on salivary cortisol and pulse rate in children during dental treatment: A randomized controlled clinical trial. Adv Biomed Res. 2013; 2: 10.

Fahimeh Rashidi-Fakari, Mahbubeh Tabatabaeichehr, Hamed Mortazavi. The effect of aromatherapy by essential oil of orange on anxiety during labor: A randomized clinical trial. Iran J Nurs Midwifery Res. 2015 Nov-Dec; 20(6): 661–664.

Lu-Lu Zhang, Zi-Yu Yang, Gang Fan, Jing-Nan Ren, Kai-Jing Yin, Si-Yi Pan. Antidepressant-like Effect of Citrus sinensis (L.) Osbeck Essential Oil and Its Main Component Limonene on Mice. J Agric Food Chem. 2019 Dec 18;67(50):13817-13828.

Davood Hekmatpou, Yasaman Pourandish, Pouran Varvani Farahani, Ramin Parvizrad. The Effect of Aromatherapy with the Essential Oil of Orange on Pain and Vital Signs of Patients with Fractured Limbs Admitted to the Emergency Ward: A Randomized Clinical Trial. Indian J Palliat Care. 2017 Oct-Dec; 23(4): 431–436.

Yin Bing Yip, Ada Chung Ying Tam. An Experimental Study on the Effectiveness of Massage With Aromatic Ginger and Orange Essential Oil for Moderate-To-Severe Knee Pain Among the Elderly in Hong Kong. Complement Ther Med. 2008 Jun;16(3):131-8.

Kotamballi N Chidambara Murthy, Guddadarangavvanahally K Jayaprakasha, Bhimanagouda S Patil. D-limonene Rich Volatile Oil From Blood Oranges Inhibits Angiogenesis, Metastasis and Cell Death in Human Colon Cancer Cells. Life Sci. 2012 Oct 5;91(11-12):429-439.

Chao Yang, Hui Chen, Hongli Chen, Balian Zhong, Xuzhong Luo, Jiong Chun. Antioxidant and Anticancer Activities of Essential Oil from Gannan Navel Orange Peel. Molecules. 2017 Aug; 22(8): 1391.

Dahu Li, Houjiu Wu, Huating Dou. Weight Loss Effect of Sweet Orange Essential Oil Microcapsules on Obese SD Rats Induced by High-Fat Diet. Biosci Biotechnol Biochem. 2019 May;83(5):923-932.

 Peeyush Kumar, Sapna Mishra, Anushree Malik, Santosh Satya. Insecticidal Evaluation of Essential Oils of Citrus Sinensis L. (Myrtales: Myrtaceae) Against Housefly, Musca Domestica L. (Diptera: Muscidae). Parasitol Res. 2012 May;110(5):1929-36.

Noura S. Dosoky, William N. Setzer. Biological Activities and Safety of Citrus spp. Essential Oils. Int J Mol Sci. 2018 Jul; 19(7): 1966.

Dosoky NS, Setzer WN. Biological activities and safety of Citrus spp. essential oils. Int J Mol Sci. 2018;19(7):1966. doi:10.3390/ijms19071966

Goes TC, Antunes FD, Alves PB, Teixeira-Silva F. Effect of sweet orange aroma on experimental anxiety in humans. J Altern Complement Med. 2012;18(8):798-804. doi:10.1089/acm.2011.0551

Igarashi M, Ikei H, Song C, Miyazaki Y. Effects of olfactory stimulation with rose and orange oil on prefrontal cortex activity. Complement Ther Med. 2014;22(6):1027-31. doi:10.1016/j.ctim.2014.09.003

Matiz G, Osorio MR, Camacho F, Atencia M, Herazo J. Effectiveness of antimicrobial formulations for acne based on orange (Citrus sinensis) and sweet basil (Ocimum basilicum L) essential oils. Biomedica. 2012;32(1):125-33.

DOÇ. DR. CENK KILIÇ ANATOMİ UZMANI (DENEYSEL VE TAMAMLAYICI TIP)